Vijf vragen aan Remco van der Zwan over de nieuwe knelpuntennotitie van de NOB

Waar loopt de fiscale praktijk tegenaan en wat kan daaraan worden gedaan? In de nieuwe knelpuntennotitie brengt de NOB een aantal praktische en juridische knelpunten breed onder de aandacht van het ministerie van Financiën, de Belastingdienst, de politiek en andere relevante stakeholders. Vijf vragen aan Remco van der Zwan over deze knelpuntennotitie, die hij als voorzitter van de Commissie Knelpunten eind mei mocht aanbieden aan staatssecretaris Eelco Eerenberg

Waarom brengt de NOB een knelpuntennotitie uit?

Als NOB zien we goed hoe belastingwetgeving in de praktijk uitwerkt. Veel gaat goed, maar er zijn ook zaken waarvan je denkt: dit pakt toch anders uit dan de bedoeling is. En vanuit onze rol als NOB – rechtsbescherming en rechtszekerheid – willen we daar wel iets mee doen. We maken wel een selectie van gesignaleerde knelpunten, waarbij we kijken naar drie dingen: wetgeving, uitvoering en rechtsbescherming. Waar loopt het vast en, minstens zo belangrijk, wat zou een oplossing kunnen zijn?

Overigens hebben we sommige gesignaleerde knelpunten niet opgenomen, omdat hierover al overleg met stakeholders loopt. Ook blijft de box 3-heffing, gezien de complexiteit en de grote aandacht die dit onderwerp al krijgt, buiten deze notitie. Ik doe graag een oproep aan onze leden, mocht je knelpunten tegenkomen, laat het ons weten. Als commissie kijken we er dan naar en als het vaker voorkomt, bepalen we hoe wij deze punten onder de aandacht kunnen brengen.

Hoe wordt er op die knelpunten gereageerd?

Wat je merkt in gesprekken met het ministerie en de Belastingdienst, is dat ze het serieus nemen. Er wordt ook naar verwezen, dus het is niet iets dat ergens in een la verdwijnt. Wij geven vooral de fiscaal-technische kant mee: zo zou je het kunnen oplossen. Alleen, er speelt natuurlijk meer. Politiek, uitvoerbaarheid, IT – daar gaan wij niet over. Wij krijgen ook terug dat ze punten zien en denken: hier moeten we iets mee. Wat daar uiteindelijk uitkomt, is altijd even afwachten, maar het feit dat het wordt opgepakt is belangrijk.

We willen niet alleen signaleren, maar ook meedenken.

Welke knelpunten springen er voor jou uit?

Voor mij springen er twee uit. De eerste gaat over de energiebelasting, in het kader van duurzaamheid. Die is nu gekoppeld aan het object en de eigenaar. Hoe meer je verbruikt hoe lager het tarief wordt. Door de aansluiting bij de WOZ-regels worden locaties van verschillende entiteiten binnen een concern die economisch en functioneel één geheel vormen, als afzonderlijke objecten behandeld voor de energiebelasting. Daardoor kunnen ondernemingen een hogere energiebelasting betalen, uitsluitend vanwege de juridische verdeling van eigendom binnen het concern.

Wij stellen voor om voor de energiebelasting toe te staan dat vennootschappen die een fiscale eenheid voor de omzetbelasting of vennootschapsbelasting vormen, of hadden kunnen vormen, als één eigenaar worden aangemerkt. Hierdoor kunnen samenhangende locaties worden geclusterd en sluit de belastingheffing beter aan bij het werkelijke energieverbruik als groep.

Het tweede punt is het berichtenverkeer met de Belastingdienst. Door fouten en vertragingen in het papieren berichtenverkeer tussen de Belastingdienst, belastingplichtigen en fiscaal dienstverleners ontstaan discussies over ontvangst en bezorging. Hierdoor kunnen termijnen worden gemist, met risico op niet-ontvankelijkheid en aantasting van de rechtsbescherming.

Ons voorstel is om correspondentie altijd correct en volledig te adresseren, inclusief een kopie aan de betrokken fiscaal dienstverlener. Daarnaast zou de bezwaartermijn kunnen worden verruimd bij verzending per post en zouden alternatieve vormen van bewijs van verzending of ontvangst kunnen worden toegestaan, zodat belastingplichtigen niet de dupe worden van problemen bij de postbezorging.

Wat gebeurt er na publicatie van deze notitie met de knelpunten en worden die ook echt opgelost?

De notitie is eigenlijk het begin. Daarna ga je het gesprek aan met het ministerie, de Belastingdienst en andere stakeholders. We willen niet alleen signaleren, maar ook meedenken. Dus hoe kun je dit nou beter maken met elkaar? Binnen de commissie kijken we ook: wat gaan we hierna doen, met wie moeten we om tafel? Want die knelpunten liggen natuurlijk op verschillende plekken binnen de overheid. Daar moet je wel gericht achteraan.

Het duurt vaak wel even voordat een knelpunt wordt aangepakt. Het is niet zo dat je vandaag iets opschrijft en dat het morgen geregeld is. Maar we zien wel dat het effect heeft. Vorig jaar hadden we bijvoorbeeld een punt over de samenloop van btw en overdrachtsbelasting. Dat zorgde in de praktijk voor veel onduidelijkheid. Dat is per afgelopen 1 januari aangepast. Je kunt niet altijd zeggen: dat komt door ons. Maar het helpt wel dat wij het als NOB structureel onder de aandacht brengen.

Hoe werd de notitie ontvangen bij de aanbieding?

Weer heel positief. De staatssecretaris gaf ook aan dat hij het waardevol vindt dat wij dit doen. Hij pakte er meteen zelf het punt over de kennisgroepstandpunten uit en zei: daar moeten we verder over praten. Dus dat is mooi. Dat gaan we doen.

Je merkt dat hij dingen wil oplossen, en dat hij ook echt luistert. Hij heeft natuurlijk z’n eigen mening, maar staat wel open voor wat wij inbrengen. Dat maakt zo’n gesprek wel waardevol.

Voor mij markeert dit ook het moment om vanwege mijn nieuwe rol in het Dagelijks Bestuur van de NOB afscheid te nemen als voorzitter van de Commissie Knelpunten. Ik heb het voorzitterschap inmiddels overgedragen aan Remmel van Dijk. Met veel plezier kijk ik terug op de afgelopen periode. Ik heb er alle vertrouwen in dat de commissie onder zijn leiding de praktijksignalen op dezelfde constructieve manier onder de aandacht zal blijven brengen.