Fiscalist Floris Willering kent zowel de publieke als de private kant van het fiscale werkveld. Na zijn Tax Talent-traineeship bij de Belastingdienst en het ministerie van Financiën stapte hij over naar de adviespraktijk. Inmiddels werkt hij als junior belastingadviseur bij internationaal advocatenkantoor CMS. In dit interview vertelt hij over zijn ervaringen aan beide kanten en zijn keuze voor de adviespraktijk.
Laat ik beginnen bij het Tax Talent-traineeship. Dat is een samenwerking tussen het ministerie van Financiën en de Belastingdienst, waarbij je gedurende twee jaar steeds vier maanden op verschillende plekken werkt.
In mijn studententijd heb ik bij de Belastingdienst gewerkt, op twee verschillende locaties in Nederland en bij twee verschillende onderdelen. Ik heb ook bij advocatenkantoren en accountantskantoren gewerkt.
De overheid trok me altijd aan. Hoe werkt zo’n organisatie eigenlijk? Hoe brengt de overheid zoveel geld bij elkaar en hoe zorgt ze ervoor dat daarmee uiteindelijk bijvoorbeeld een weg wordt aangelegd? Vooral de vraag hoe de overheid functioneert, hield me bezig. Hoe kan het dat alles voor ons wordt geregeld? Hoe wordt het geregeld? Hoe komt wetgeving tot stand? En hoe gaat dat vervolgens in de uitvoering, die ik als werkstudent al deels had gezien?
Ik startte bij het ministerie van Financiën en de Belastingdienst met dat traineeship. Het is vooral een leerwerktraject, dus de bedoeling is dat je iets leert. Iedere vrijdag kom je bij elkaar en krijg je opleidingen. Je zit dan met prominente mensen uit de fiscale wereld, onder wie rechters van de Hoge Raad, professoren en mensen binnen de Belastingdienst. Dat sprak me erg aan. De andere vier dagen werkte je op locatie, ergens in Nederland. In de eerste twee periodes die ik heb meegemaakt, was dat bij de Belastingdienst.
De vakinhoud sprak me direct aan. Langzaam merkte ik wel dat ik misschien nooit het einde van een casus zou zien. Dat kwam deels door het traject. Het traject is heel leerzaam. Alleen miste ik soms het echte werken. Er werd veel op een hoog niveau over fiscaliteit gedacht. Dat spreekt me nog steeds aan, maar ik stond naar mijn gevoel wel ver van de casussen af.
Iedere vier maanden opnieuw een plek in een team vinden, vond ik minder prettig. Ik wilde liever in een vast team werken. In mijn studententijd heb ik stagegelopen en gewerkt bij CMS. Daar hield ik erg van het team en dat is nu nog steeds zo. Ik ben iemand van een hecht, klein team. Ik merkte dat het minder bij mij paste om telkens in nieuwe, grote teams te werken.
Ondanks dat ik uiteindelijk geen lange periode bij de Belastingdienst heb gezeten, heb ik wel veel informatie gekregen over hoe het daar werkt. Bijvoorbeeld over hoe begrotingen worden samengesteld of hoe analyses worden gemaakt van fiscale regelgeving en fiscale faciliteiten. Wat leveren die wel of niet op?
Of over bijvoorbeeld vaktechnische overleggen; toelichten hoe een casus intern bij de Belastingdienst is georganiseerd. Wie met wie overlegt of wie met wie zou moeten communiceren.
Een onderwerp dat vaak terugkomt, is het onderwerp ‘kennisgroepstandpunten’. Dan gaat het bijvoorbeeld over hoe die tot stand komen en of mensen mogen kiezen bij welke kennisgroep ze een standpunt neerleggen. Ook daar kan ik dan iets meer over vertellen, over wat er intern gebeurt.
De bedrijfscultuur is natuurlijk anders. Hier zit vaker een deadline op de werkzaamheden dan bij de Belastingdienst. Dat heeft twee kanten. Een prettig aspect van het werk bij de Belastingdienst is dat er veel tijd is voor vaktechniek en om zaken grondig uit te zoeken. Ik werk graag met een deadline. Bij de Belastingdienst was er niet altijd een deadline, waardoor ik de druk soms niet voelde. Die druk heb ik persoonlijk wel een beetje nodig.
Bij de Belastingdienst werken mensen in veel grotere teams en is er veel meer een overlegcultuur. Hier zijn de lijntjes iets korter, omdat wij in een klein team werken. Ik kan sneller bij iemand binnenlopen om direct iets te vragen, zonder dat ik daar iets voor hoef in te plannen. Dat is voor mij een groot verschil en maakt het samenwerken fijn.
Zeker. Ik merk dat ik nu veel meer zelf contact heb met cliënten en minder alleen vaktechnisch onderzoek doe. Er komt veel meer bij kijken nu ik hier echt werk. Zo valt het me op dat ik ook bij de gehele levensduur van een casus ben en me ook op ander vlakken ontwikkel, zoals verantwoordelijkheid nemen waar dat nodig is.
Ik denk het eigenlijk wel. Ik heb gezien hoeveel breder het vak is. Wat me heeft verrast, is dat ik, als ik altijd adviseur was geweest, de Belastingdienst, het ministerie van Financiën, de minister en de staatssecretaris misschien allemaal als één geheel had gezien. Nu zie ik dat daar veel verschillende meningen en belangen bestaan. Dat geldt ook voor het beleid dat uiteindelijk tot stand komt. Zoals we op dit moment zien, zijn er in Den Haag onderhandelingen. Daar vloeit uiteindelijk iets uit voort waar misschien niemand tevreden mee is of waar veel mensen een mening over hebben.
Daarnaast herken ik nu beter dat er achter een procedure soms meer schuilgaat dan alleen de inhoud van een zaak. In uitspraken zie je soms dat er meer speelt dan alleen de inhoud van de zaak. De belangen van de Belastingdienst kunnen natuurlijk heel anders zijn dan die van een adviseur. De wens om te winnen of gelijk te halen, zie je aan allebei de kanten. Soms lees je bijvoorbeeld dat een adviseur een bepaald standpunt inneemt of argumenten gebruikt die de Belastingdienst dusdanig tegen de haren instrijken, dat je in een uitspraak voelt dat de Belastingdienst of de inspecteur er alles aan doet om die zaak te winnen. Dat komt dan door de manier waarop er is geprocedeerd. Het boeit me om dat ook vanuit menselijk perspectief te bekijken.
Ik zou zeggen: ga bij allebei kijken. Ga zowel bij de overheid als in de adviespraktijk kijken, bijvoorbeeld door stages te lopen of als werkstudent aan de slag te gaan. Zo ontdek je zelf wat het beste bij je past en waar jij je het meest thuis voelt. Kijk daarbij niet alleen naar het vak, maar ook naar wie je bent en wat je belangrijk vindt.
